Autor: Fiodor

Grudzień to magiczny miesiąc. Młyn Hilberta zaprasza na wyjątkowe warsztaty mikołajkowe. Będzie ozdabianie pierniczków, pisanie listów do Mikołaja na pergaminach, a dla chętnych również bajkowy upominek z autografem autorki.

Czy przybędzie do nas Mikołaj? Tego nie możemy obiecać, bo w tym okresie jest on bardzo zajęty. Będzie za to Pani Mikołajowa, która poprowadzi z dziećmi warsztaty!
Zajęcia rozpoczynają się od zwiedzania Młyna Hilberta, po którym następują warsztaty mikołajkowe. Będzie rozgrzewka: „Śnieżny balans”, ozdabianie świątecznych pierniczków, pisanie listów do Mikołaja na specjalnych „starych” pergaminach (takie listy nie umkną jego uwadze), a także przedstawienie bajki o Trybiku Tolku i zabawa „Znajdź Trybika”.

Zapraszamy szkoły! Nasze zajęcia realizują cele kształcenia ogólnego w szkole podstawowej, jak wprowadzanie uczniów w świat wartości, rozwijanie kompetencji (kreatywność, innowacyjność i przedsiębiorczość), rozbudzanie ciekawości poznawczej uczniów oraz motywacji do nauki i wszechstronny rozwój osobowy ucznia przez pogłębianie wiedzy oraz zaspokajanie i rozbudzanie jego naturalnej ciekawości poznawczej. Zadzwoń na numer 600 317 024 lub napisz: mlyn.hilberta@muzeatechniki.pl

A co z turystami indywidualnymi? Zapraszamy w sobotę, 6 grudnia, na godz. 12.00! Wymagane zapisy: TUTAJ.

Zwiedzanie z warsztatami kosztuje 60 zł, a w opcji z bajką z autografem: 75 zł.
Młyn Hilberta to jedno z najciekawszych miejsc do zwiedzania na Dolnym Śląsku. Jego wyjątkowa historia, oryginalna architektura z XIX i początku XX w. oraz kompletne wyposażenie wciąż w dobrym stanie technicznym sprawiają, że jest to miejsce unikatowe. Autentyczni pracownicy młyna przekazują historię obiektu w sposób żywy i angażujący, co czyni zwiedzanie nie tylko edukacyjnym, ale i doświadczeniem pełnym wrażeń.

To już będzie piąte spotkanie pod hasłem „Kanapka” w Młynie Hilberta. Wstęp jak zwykle wolny!

Młyn Hilberta, Serowarnia Lutomierz oraz Terapia Holistyczna Justyna Gwóźdź zapraszają na czwartek, 25 września, na godz. 17.00.

• Będziemy rozmawiać o zdrowiu, o rzemiośle i produkcji spożywczej, a także o historii i turystyce. Zapraszamy do sali Młynarka na parterze muzeum – zachęca Karolina Osińska-Marcińczyk z Młyna Hilberta, która przybliży przeszłość tego obiektu.
• Będzie zdrowo, będzie ciekawie, będzie smacznie, jak co miesiąc! – mówi Malwina Pasternak z Serów Lutomierskich z Gór Sowich, która opowie o turystyce kulinarnej na Dolnym Śląsku. Tym razem w roli prelegentki zaprezentuje się także Justyna Gwóźdź: dietetyczka, naturaterapeutka prowadząca gabinet terapii holistycznej, w którym metodami naturalnymi oddziałuje na ciało i umysł. Jej prezentacja nosi tytuł: „Konopie jako podstawa zbilansowanej diety”.
  Kolejna „Kanapka” w następny ostatni czwartek miesiąca.

Młynarze z Hilberta serdecznie zapraszają wszystkich młodych odkrywców i małych artystów na niezwykłe warsztaty świąteczne. To wyjątkowa okazja, by poczuć magię nadchodzącego Bożego Narodzenia i wspólnie tworzyć dekoracje, które wprowadzą do domów ciepło i radość.

Podczas zajęć dzieci będą mogły spróbować swoich sił w wykonywaniu oryginalnych ozdób choinkowych z kolorowej ciastoliny przygotowanej na bazie mąki – miękkiej, pachnącej i przyjemnej w dotyku. Dzięki niej powstaną barwne bombki, gwiazdki, aniołki czy serduszka, które każdy uczestnik zabierze ze sobą, by zawiesić je na własnej choince.

Ale to nie wszystko! Warsztaty to także podróż w czasie – powrót do dawnych tradycji, gdy ozdoby przygotowywano własnoręcznie w gronie rodziny. Dzieci będą mogły tworzyć papierowe łańcuchy choinkowe, takie, jakie znają jeszcze nasi dziadkowie. Każde ogniwo to nie tylko kolorowy element dekoracji, ale też symbol wspólnej zabawy i współpracy.

Warsztaty w Młynie Hilberta to nie tylko tworzenie dekoracji, ale przede wszystkim tworzenie wspomnień. To okazja, aby spotkać się, współpracować, rozwijać wyobraźnię i poczuć atmosferę świąt w niepowtarzalnym miejscu.

A to wszystko w sobotę, 20 grudnia, tuż przed Bożym Narodzeniem. Warsztaty odbędą się bezpośrednio po zwiedzaniu Młyn Hilberta, które rozpocznie się o godz. 12.00. Wstęp do młyna i warsztaty kosztuję 40 zł za dziecko.

Będzie słodko i radośnie. Na sobotę, 6 grudnia, Młyn Hilberta zaprasza na wyjątkowe warsztaty mikołajkowe.

 Mikołajki w Młynie Hilberta dla szkół i osób indywidualnych

Grudzień to magiczny miesiąc! Młyn Hilberta zaprasza na wyjątkowe warsztaty mikołajkowe pełne radości, zapachu pierników i świątecznej magii.

Najpierw czeka nas rozgrzewka i lodowa ścieżka, a potem zakładamy fartuszki i zabieramy się do pracy – ozdabiamy kolorowym lukrem specjalnie na tę okazję upieczone pierniczki.
Dzieci napiszą też swoje listy do Świętego Mikołaja na wyjątkowych „starych” pergaminach – takie przesyłki na pewno przyciągną jego uwagę!

Czy odwiedzi nas sam Mikołaj? Tego nie możemy obiecać, bo w grudniu ma pełne ręce roboty. Ale za to będzie Pani Mikołajowa, która poprowadzi warsztaty i zadba o świąteczny nastrój.

W programie również:
 Zwiedzanie zabytkowego Młyna Hilberta,
 Bajka o Trybiku Tolku i zabawa „Znajdź Trybika”,
 Bajkowy upominek dla uczestników.

Nasze zajęcia rozwijają kreatywność, współpracę i ciekawość świata, łącząc naukę z zabawą. To doskonała propozycja dla szkół i grup zorganizowanych – idealny sposób, by wprowadzić dzieci w atmosferę Świąt i przy okazji poznać historię jednego z najciekawszych zabytków przemysłowych Dolnego Śląska.

 Jak się zgłosić?
Najlepiej telefonicznie: 600 317 024

🚶🏻‍♀️🚶🏻Dla turystów indywidualnych:
Zapraszamy w sobotę, 6 grudnia 2025, o godz. 12.00 (wymagane zapisy online).

🎫Ceny:

• Zwiedzanie z warsztatami – 60 zł
• Wersja z bajką i autografem autorki – 75 zł

 Młyn Hilberta to jedno z najciekawszych miejsc do zwiedzania na Dolnym Śląsku. Jego wyjątkowa historia, oryginalna architektura z XIX i początku XX w. oraz kompletne wyposażenie wciąż w dobrym stanie technicznym sprawiają, że jest to miejsce unikatowe. Autentyczni pracownicy młyna przekazują historię obiektu w sposób żywy i angażujący, co czyni zwiedzanie nie tylko edukacyjnym, ale i doświadczeniem pełnym wrażeń.

W Młynie Hilberta w Dzierżoniowie od niedawna można oglądać wystawę miniatur z Gór Sowich. Nie ma wśród nich miniatury młyna…

Spośród tej oferty zwycięzcy będą mogli wybrać warsztaty dla siebie. Chęć wzięcia udziału w konkursie można zgłaszać na maila: karolina.osinska-marcinczyk@muzeatechniki.pl.

„Świat w miniaturze” w Młynie Hilberta

Prace, które można zobaczyć na wystawie, zostały przygotowane przez reprezentacje: Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr 1 w Nowej Rudzie, Szkoły Podstawowej im. K.K. Baczyńskiego w Piławie Górnej, Szkoły Podstawowej nr 1 im. Pieszyckiej Organizacji Podziemnej, Szkoły Podstawowej im. Jana Pawła II w Łagiewnikach, Szkoły Podstawowej nr 10 z Oddziałami Sportowymi im. Polskich Olimpijczyków w Bielawie i Szkoły Podstawowej nr 3 im. KEN w Dzierżoniowie oraz Ośrodka Szkolenia i Wychowania OHP w Ząbkowicach Śląskich.  

Grupy zorganizowane mogą zwiedzać Muzeum codziennie, po dokonaniu wcześniejszej rezerwacji pod numerem telefonu +48 885 204 500! Zapraszamy!

Kiedy można zwiedzać? …więcej

Seria „Wśród dolnośląskich tematów” zawita do Młyna Hilberta w Dzierżoniowie w sobotę, 20 września. Tytuł tego wydarzenia to „Ziarna historii”.

Będziemy rozmawiać o mące, zbożu i chlebie w miejscu niezwykłym, jakim jest Młyn Hilberta – największy w kraju zabytkowy młyn zbożowy z kompletną i sprawną linią technologiczną udostępniony zwiedzającym.

Jeśli to twoje tematy i masz ochotę coś poopowiadać skontaktuj się z nami. Jeśli tylko posłuchać – zapisz w kalendarzu i wpadnij do dzierżoniowskiego młyna w trzecią sobotę września! Zapraszamy! – zachęca Wojciech Głodek z Instytutu Dolnośląskiego, współorganizator przedsięwzięcia. Spotkania „Wśród dolnośląskich tematów” są organizowane w ramach przygotowań do II konferencji regionalistów „Dolnośląskie Tematy”. Patronat honorowy nad dzierżoniowskim wydarzeniem objął Dariusz Kucharski, burmistrz Dzierżoniowa.
Regionaliści spotkają się w Młynie Hilberta w sobotę, 20 września, w godz. 12.00-16.00. Wstęp wolny!

W połowie lat dziewięćdziesiątych XX wieku, ze względu na osiągnięcie wyższych wskaźników wyciągowych, obniżono w Młynie Dzierżoniów zdolność przemiałową pszenicznego działu „A”. Po ludzku pisząc: osiągano więcej mąki z tony zboża i dlatego zmniejszono wielkość przemiału.

Zdolność ta została obniżona do 180 ton na dobę pszenicy. Dział „B” po zmianie rowkowania walców, wyeliminowaniu wialni kaszkowych i zmianach w schemacie technologicznym, przystosowano do przemiału żyta osiągając zdolność 50 ton na dobę. Produkowana tu była mąka żytnia typ 580, 720; razowa typ 2000 oraz mąka żurkowa. Ze względu na znaczny stopień wyeksploatowania maszyn zlikwidowano dział „C” – przenosząc produkcję mąki graham na dział „A”.
Taki stan istniał do ostatniego przemiału, który miał miejsce 27 listopada 2016 r.

Dotarliśmy ostatnio do cennika wyrobów parowego (a więc przed 1930 r.) Młyna Hilberta. Kryje się w nim ciekawostka – w dzierżoniowskim młynie wytwarzana była mąka z jęczmienia.

Mąka jęczmienna jest mało znana i rzadko stosowana. Tymczasem uważana jest za dobry zamiennik zwykłej mąki z pszenicy. I zdrowy. Jęczmień to jedno z najstarszych zbóż uprawianych na świecie, jego historia liczy około 10 tysięcy lat.

Tym, co odróżnia mąkę jęczmienną od pszenicznej, jest przede wszystkim znacznie większa zawartość błonnika, a także mniejsza zawartość glutenu.

W smaku mąka jęczmienna jest słodkawo-orzechowa. Można jej używać jak mąki pszennej, ale lepiej z jej dodatkiem – z samej mąki jęczmiennej nie uzyskamy puszystych wypieków.

Młyn Hilberta wytwarzał mąkę jęczmienną przed II wojną światową. Później mielono tu już tylko pszenicę i żyto, ale też… kukurydzę.

Dziś Młyn Hilberta to wyjątkowe muzeum techniki. Podziwiać w nim można oryginalny i w pełni sprawny park maszynowy z lat 30-tych XX wieku. Sam budynek pochodzi jeszcze z wieku XIX. Muzeum zaprasza turystów indywidualnych od piątku do niedzieli, a grupy zorganizowane również w pozostałe dni.  

W połowie lat 90-tych XX wieku ze względu na osiągnięcie wyższych wskaźników wyciągowych w Młynie Dzierżoniów obniżono zdolność przemiałową pszenicy.

Zdolność przemiałowa działu „A” została obniżona do 180 ton na dobę pszenicy, natomiast dział „B” po zmianie rowkowania walców, wyeliminowaniu wialni kaszkowych i zmianach w schemacie technologicznym, przystosowano do przemiału żyta osiągając zdolność 50 ton na dobę produkując mąkę żytnią typ 580, 720, razową typ 2000 oraz mąkę żurkową. Ze względu na znaczny stopień wyeksploatowania maszyn zlikwidowano dział „C” przenosząc produkcję mąki „graham” na dział „A”.

Taki stan istniał do ostatniego przemiału, który miał miejsce 27 listopada 2016 r.

Młyn w Dzierżoniowie był przez wiele dziesięcioleci największym i najnowocześniejszym na Przedgórzu Sudeckim, należał do największych na Dolnym Śląsku. Posiadał przez wiele lat, w porównaniu z innymi na Dolnym Śląsku, bardzo nowoczesne wyposażenie, tak linii do przemiału zboża, jak i sposobów transportu i przechowywania ziarna.

W listopadzie 2021 roku Młyn Hilberta stał się oddziałem Fundacji Ochrony Dziedzictwa Przemysłowego Śląska.

Dziś Młyn Hilberta można zwiedzać od piątku do niedzieli, a dla grup zorganizowanych zabytek dostępny jest również w pozostałe dni. To wyjątkowe muzeum techniki, świetne miejsce na wycieczkę na Dolnym Śląsku.

Młyn Hilberta przetrwał wojenną zawieruchę bez szwanku. W 1945 r. zajęli go Rosjanie. Armia Czerwona stacjonowała tu do 1951 r., nie niszcząc młyna.

Wreszcie obiekt przeszedł w polskie ręce – został przejęty przez Polskie Zakłady Zbożowe. Jak podają źródła, lata 1951-1983 to okres ciągłego wzrostu zdolności produkcyjnych osiąganych niewielkimi nakładami inwestycyjnymi, głównie dzięki myśli technicznej. Pozwoliło to na zastosowanie nowych technologii i umiejętne wykorzystanie rezerw w istniejących budowlach i urządzeniach młyńskich.

Rozpoczęta w styczniu, a zakończona we wrześniu 1962 r. przebudowa działu żytniego na przemiał pszenny, spowodował wzrost zdolności przemiałowej z 40 ton na dobę przemielonego żyta do 68 ton na dobę pszenicy.

W latach 1965-66, reagując na wzrost zapotrzebowania rynku na śruty zbożowe wkomponowano w istniejące dwa działy pszenne trzeci dział produkcyjny, produkujący 40 ton na dobę śruty zbożowej. Po spadku zapotrzebowania rynku na śruty w drugiej połowie 1982 r. dział ten został przystosowany do przemiału 20 ton na dobę pszenicy na mąkę typu graham. Wówczas młyn w Dzierżoniowie osiągnął łączną zdolność przemiałową 280 ton na dobę pszenicy, w tym:

Taki stan istniał do połowy lat 90-tych.